---
title: "เป็นริดสีดวงแล้ว…หายแล้ว! ทำไมถึงกลับมาเป็นอีก?"
description: "หลายคนที่เคยประสบกับ ริดสีดวงทวาร (Hemorrhoids) แล้ว “หายดี” หรืออาการทุเลาลงชั่วคราว มักมีคำถามว่า “แล้วทำไมถึงกลับมาเป็นอีก?” ซึ่งคำตอบไม่ได้อยู่ที่คำว่า “รักษาแล้วไม่หาย” เสมอไป แต่ส่วนใหญ่คือ “ปัจจัยที่ก่อให้เกิดถูกปล่อยไว้” หรือ “พื้นฐานร่างกายยังไม่สมดุล” ตามแนวทางแพทย์แผนจีน และสอดคล้องกับหลักทางการแพทย์สมัยใหม่ ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/11/DragonFish_รูปบทความ_ทำไมริดสีดวง-หายแล้ว-แต่กลับมาอีก-1.jpg) ## **ทำไมริดสีดวง “หายแล้ว” แต่กลับมาอีก?** #### **1.ริดสีดวงไม่ใช่โรคเดียวแบบวายชนม์ ที่ “รักษาแล้วจบ”** ในทางการแพทย์ แม้ว่าแพทย์จะทำการรักษา เช่น ผ่าตัดริดสีดวง (hemorrhoidectomy) หรือใช้วิธีอื่นๆ แล้ว แต่มีข้อมูลที่แสดงว่า **สามารถกลับมาเป็นได้อีก** พบว่าอัตราการกลับมาเป็นซ้ำหลังการรักษาอยู่ในช่วง 0 – 56.5% ดังนั้น…"
url: "https://dragonfishherb.com/docs/hemorrhoids-recurrence-why-they-come-back/"
updated: "2025-11-06"
category: Healthcare
---

# เป็นริดสีดวงแล้ว…หายแล้ว! ทำไมถึงกลับมาเป็นอีก?

หลายคนที่เคยประสบกับ ริดสีดวงทวาร (Hemorrhoids) แล้ว “หายดี” หรืออาการทุเลาลงชั่วคราว มักมีคำถามว่า “แล้วทำไมถึงกลับมาเป็นอีก?” ซึ่งคำตอบไม่ได้อยู่ที่คำว่า “รักษาแล้วไม่หาย” เสมอไป แต่ส่วนใหญ่คือ “ปัจจัยที่ก่อให้เกิดถูกปล่อยไว้” หรือ “พื้นฐานร่างกายยังไม่สมดุล” ตามแนวทางแพทย์แผนจีน และสอดคล้องกับหลักทางการแพทย์สมัยใหม่

     ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/11/DragonFish_รูปบทความ_ทำไมริดสีดวง-หายแล้ว-แต่กลับมาอีก-1.jpg)

## **ทำไมริดสีดวง “หายแล้ว” แต่กลับมาอีก?**

#### **1.ริดสีดวงไม่ใช่โรคเดียวแบบวายชนม์ ที่ “รักษาแล้วจบ”**

ในทางการแพทย์ แม้ว่าแพทย์จะทำการรักษา เช่น ผ่าตัดริดสีดวง (hemorrhoidectomy) หรือใช้วิธีอื่นๆ แล้ว แต่มีข้อมูลที่แสดงว่า **สามารถกลับมาเป็นได้อีก** พบว่าอัตราการกลับมาเป็นซ้ำหลังการรักษาอยู่ในช่วง 0 – 56.5% ดังนั้น แม้จะ “หายดี” ตามอาการ แต่สาเหตุพื้นฐานยังไม่ถูกจัดการหรือส่งผลต่อเนื้อเยื่อบริเวณนั้น ทำให้โอกาสกลับมาใหม่มีอยู่จริง

#### **2. โครงสร้างของหลอดเลือดและเนื้อเยื่อในบริเวณทวารหนักยังมี “รอยแผล” หรือ “ความบอบช้ำ”**

ในแนวแพทย์แผนจีน อวัยวะในช่องท้องรวมถึงลำไส้ใหญ่ มีบทบาทร่วมกับระบบพลัง (氣) และเลือด (血) หากมีการอุดกั้น การขับถ่ายไม่ราบรื่น หรือมีการเกร็ง/เบ่งนาน ก็จัดว่าเป็น “ลม-ชื้น (風 濕)” หรือ “เลือดคั่ง (瘀血)” ซึ่งส่งผลให้หลอดเลือดบริเวณทวารหนักอ่อนแอหรือบวมได้ ในทางการแพทย์สมัยใหม่ การที่เนื้อเยื่อรอบหลอดเลือดได้รับบาดเจ็บจากการเบ่งหนัก นาน หรือมีการอักเสบซ้ำ ทำให้หลอดเลือดขยายตัวซ้ำได้ง่ายขึ้น ซึ่งอธิบายได้ว่าทำไมริดสีดวงถึงกลับมาอีก

#### **3.ปัจจัยกดทับหรือกดดันบริเวณหลอดเลือดทวารหนักยังคงมีอยู่**

- ยืนหรือนั่งนาน : การนั่งอยู่กับที่นานโดยเฉพาะบนโถส้วมหรือบนเก้าอี้แข็ง ทำให้บริเวณทวารหนักได้รับแรงกดทับและการไหลเวียนเลือดลดลง ซึ่งเป็นปัจจัยเสี่ยงของการกลับมาเป็นริดสีดวงอีกครั้ง
- เบ่งนาน/ท้องผูก/ท้องเสียซ้ำ : ในแนวแพทย์แผนจีน ถือว่าเป็น “อุดกั้นลม-ชื้น” หรือ “เลือดหมุนเวียนไม่ดี” ซึ่งส่งผลให้หลอดเลือดทวารเกิดการคั่งได้เร็ว และในทางการแพทย์สมัยใหม่ การเบ่งนานหรือท้องเสีย จะส่งแรงดันต่อหลอดเลือดทวารหนัก จนเกิดการขยายได้อีก
- ยกของหนัก / ออกแรงมาก : ทำให้แรงดันช่องท้องเพิ่มขึ้น ส่งผลให้เส้นเลือดทวารหนักบวมได้ง่ายขึ้นและกลับมาอีกครั้งได้
- น้ำหนักตัวเกิน / อ้วน : มีผลให้การไหลเวียนเลือดบริเวณทวารหนักไม่ดี และแรงกดทับช่องท้องเพิ่มขึ้น จึงเป็นปัจจัยที่ทำให้ริดสีดวงกลับมาได้ง่าย[ ](https://www.hopkinsmedicine.org/health/conditions-and-diseases/hemorrhoids?utm_source=chatgpt.com)

#### **4. การรักษาหรือการดูแลหลังการรักษาไม่มีการปรับพฤติกรรม**

แม้จะมีการรักษาดีแล้ว แต่หากผู้ป่วยไม่ปรับพฤติกรรม เช่น ไม่ทานไฟเบอร์เพิ่ม ดื่มน้ำน้อย นั่งโถนาน เบ่งหนัก หรือไม่มีการออกกำลังกาย จึงมีความเสี่ยงสูงที่จะกลับมาเป็นซ้ำ[ ](https://www.vinmec.com/eng/blog/will-hemorrhoids-come-back-after-surgery-en?utm_source=chatgpt.com)

#### **5. เนื้อเยื่อหลอดเลือดหรือช่องทวารหนักมีความเสียหาย/เสื่อมตามวัย**

เมื่ออายุเพิ่มขึ้น หรือมีประวัติของความเสี่ยงที่จะเกิดโรค แรงกดท้องมาก / ตั้งครรภ์ / เบ่งหนักหลายครั้ง ทำให้ “ผนังหลอดเลือด” บริเวณทวารหนักอ่อนแอ ยืด หย่อนได้ง่าย ส่งผลให้โอกาสกลับมาเป็นริดสีดวงสูงขึ้น[ ](https://www.hopkinsmedicine.org/health/conditions-and-diseases/hemorrhoids?utm_source=chatgpt.com)

     ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/11/DragonFish_รูปบทความ_ทำไมริดสีดวง-หายแล้ว-แต่กลับมาอีก-2.jpg)

## **จากมุมแพทย์แผนจีน: ทำไม “กลับมาอีก” จากภายใน**

ในศาสตร์แพทย์แผนจีน เรามองว่า ริดสีดวง คืออาการของเลือดและพลัง (氣) ที่ไม่ปรกติในบริเวณลำไส้ใหญ่ ลำไส้ตรง และช่องทวารหนัก โดยจะแบ่งเป็นกลุ่มหลักดังนี้:

### **กลุ่ม 1 – “ลม ชื้น (風 濕) – ชี่ไม่ยก”**

- พฤติกรรม : นั่งนาน / อยู่ในที่อับชื้น / มีก๊าซ กดท้อง
- ผล : ทำให้พลัง ชี่ ไม่ยก เลือดไม่หมุนเวียนดี เกิดการบวมหรือโป่งของหลอดเลือด
- สังเกต : ริดสีดวง ที่มีอาการคัน บวม ตุ่ม หรือมีน้ำ (มูก) ร่วมด้วย

### **กลุ่ม 2 – “ชี่หย่อน 氣虛” / “ลม ชื้น และเลือดคั่ง 瘀血”**

- พฤติกรรม : เบ่งนาน ท้องผูกซ้ำ ตั้งครรภ์ นั่งโถนาน
- ผล : หลอดเลือดอ่อนแอ พนังหลอดเลือดไม่หยุ่น เส้นเลือดโป่ง เลือดคั่ง
- สังเกต : ริดสีดวง ที่มีเลือดสด หรือฝอยเลือด มีเนื้อยื่นออกมา / อาการหนักขึ้นเวลาเบ่ง

### **กลุ่ม 3 – “เสื่อมของหยิน / หยางในช่องท้อง” (老化)**

- พฤติกรรม : อายุเพิ่มขึ้น / มีประวัติตั้งครรภ์หลายครั้ง / แรงดันช่องท้องซ้ำ
- ผล : เนื้อเยื่อรองรับหลอดเลือดอ่อนแอ หลอดเลือดโป่งง่าย
- สังเกต : ริดสีดวง ที่มักเป็นซ้ำเฉพาะตอนมีเบ่งหนัก หรือมีน้ำหนักตัวเพิ่ม

เมื่อเข้าใจในแง่นี้ “หายดี” หมายถึงอาการทุเลา – แต่ถ้าเราไม่ฟื้นฟู “พลัง ชี่” “เลือด” และ “ระบบรองรับหลอดเลือด” ให้กลับมาแข็งแรงอย่างยั่งยืน โอกาสกลับมาเป็นอีกจึงมีสูง

     ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/11/DragonFish_รูปบทความ_ทำไมริดสีดวง-หายแล้ว-แต่กลับมาอีก-3.jpg)

## **วิธีป้องกันไม่ให้ริดสีดวงกลับมา (แพทย์สมัยใหม่ + แพทย์จีน)**

#### **1. ปรับพฤติกรรมการขับถ่าย**

- รับประทานอาหารที่มี ไฟเบอร์ สูง (ผัก ผลไม้ – อย่างน้อย 25–30 กรัม/วัน) เพื่อให้การขับถ่ายราบรื่น ลดการเบ่งหนัก
- ดื่มน้ำให้เพียงพอ (อย่างน้อย 1.5–2 ลิตร/วัน) และหลีกเลี่ยงนั่งโถนานเกิน 10–15 นาที
- เมื่อมีอุจจาระอยากออก ควรดำเนินการทันที อย่าผัด / อย่านั่งรอนานๆ ซึ่งเป็นสาเหตุของการเบ่งหนัก
- หลีกเลี่ยงการเบ่งหนักหรือใช้แรงมากขณะถ่ายอุจจาระ

#### **2. ลดแรงกดช่องท้องและหลอดเลือดทวารหนัก**

- หลีกเลี่ยงการนั่งหรือยืนอยู่กับที่นานๆ โดยเฉพาะบนโถสุขภัณฑ์หรือเก้าอี้แข็ง
- หลีกเลี่ยงการยกของหนักหรือออกแรงมากจนเกินไป
- ออกกำลังกายเบาๆ อย่างเดินเร็ว หรือยืดเหยียด ช่วยให้การหมุนเวียนเลือดบริเวณช่องท้องดีขึ้น
- สำหรับแพทย์แผนจีน แนะนำให้ “เปิดพลังชี่” และ “กระตุ้นเลือด” เช่น การเดินเบาๆ นวดเบาๆ คลายเกร็งช่องท้อง

#### **3. เสริมสร้างสุขภาพหลอดเลือดและเนื้อเยื่อรองรับ**

- รับประทานอาหารที่มีคุณค่าทางโภชนาการสูง มีสารต้านอนุมูลอิสระ และช่วยระบบเลือด เช่น ผักใบเขียว ธัญพืช ผลไม้สีสด
- หลีกเลี่ยงอาหารรสจัด เผ็ดจัด หรือแอลกอฮอล์มากจนเกินไป ซึ่งอาจทำให้หลอดเลือดอักเสบง่าย ในมุมจีนจัดว่าเป็น “ไฟในลำไส้”
- อาจเสริมด้วยวิธีธรรมชาติ เช่น การนั่งอาบน้ำอุ่น (sitz bath) ประมาณ 10–15 นาที 2–3 ครั้ง/วัน เพื่อช่วยลดอาการบวม และช่วยการไหลเวียนเลือด

#### **4. เมื่อมีอาการกลับมา: อย่ารอช้าไปพบแพทย์**

- หากอาการกลับมา เช่น เลือดสด บ่อย ก้อนโป่งนาน หรือตื้อ ควรพบแพทย์เฉพาะทางผู้เชี่ยวชาญ (Colorectal Surgeon)
- รู้ไว้ว่าแม้การรักษาหลายวิธีจะช่วยได้ แต่การรักษาตามอาการอย่างเดียวไม่พอ ต้องจัดการกับสาเหตุ ในบางกรณี การรักษาด้วยวิธีผ่าตัดหรือเจาะ/ผูกหลอดเลือดริดสีดวง หรือการรักษาเฉพาะ (เช่น rubber band ligation) อาจมีโอกาสกลับมาเป็นซ้ำหากพฤติกรรมไม่เปลี่ยน

#### **5. แนวทางเฉพาะจากแพทย์แผนจีน**

- ใช้สมุนไพรช่วย “ขับชี่ กระตุ้นเลือด” เช่น ดอกหงอนไก่ (Flos Lonicerae) / เห็ดหลินจือ (Ganoderma) / โกฐหอย (ราก) (ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญก่อน)
- ฝึก ‘การหายใจลงท้อง’ (腹式) เพื่อส่งเสริมชี่ในช่องท้อง และลดแรงกดในช่องท้อง
- ปรับท่านั่ง/ท่าเคลื่อนไหวให้ช่องท้องไม่ถูกกดทับเป็นเวลานาน เช่น นั่งหลังตรง วางเท้าราบ หลีกเลี่ยงก้มยาว ๆ

 

## **สรุป “หายแล้ว” ไม่หมายถึง “ไม่มีโอกาสเป็นอีก”**

เมื่อเราเข้าใจว่า ริดสีดวง คือผลจาก **แรงกด/การเบ่ง/ระบบหลอดเลือดที่อ่อนแอ/พฤติกรรมการขับถ่ายที่ผิดปกติ** และมองว่าเป็นส่วนหนึ่งของ “สมดุลของพลัง ชี่และเลือด” ตามแนวแพทย์แผนจีน เราก็จะเข้าใจว่าแม้จะหายดี แต่หากเราไม่เปลี่ยนแปลงปัจจัยกระตุ้น หรือไม่ฟื้นฟูโครงสร้างหลอดเลือดและเนื้อเยื่อรองรับให้แข็งแรง อาการก็มีโอกาสกลับมาได้

ดังนั้น หากคุณเคยเป็นริดสีดวงแล้วหาย และอยากลดโอกาสกลับมาเป็นอีกครั้ง ขอให้ถือไว้ว่า “การรักษา” เป็นเพียงแค่ก้าวแรก – สิ่งที่สำคัญคือ การเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม และ การดูแลร่างกายอย่างครบองค์รวม ทั้ง กาย ใจ และ กระบวนการขับถ่าย ตามแนวแพทย์แผนจีน

**แหล่งอ้างอิง**

- Recurrence rates and pharmacological treatment for hemorrhoidal disease. (2023) PMC.
- Hemorrhoids – symptoms and causes. Mayo Clinic.
- “When Hemorrhoids Keep Coming Back” – GastroConsa.
- Understanding and treating recurring hemorrhoids. Heritage Surgical Group.
- After hemorrhoid surgery, is there a possibility of recurrence? (2022) Vinh Medical.
- Hemorrhoids: What to do about them. Harvard Health Publishing.[ ](https://www.health.harvard.edu/diseases-and-conditions/hemorrhoids_and_what_to_do_about_them?utm_source=chatgpt.com)
- Hemorrhoids – diagnosis and treatment. Mayo Clinic.[ ](https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hemorrhoids/diagnosis-treatment/drc-20360280?utm_source=chatgpt.com)