---
title: สารอาหารที่ควรกินช่วงน้ำท่วม…เพื่อลดเสี่ยง “ริดสีดวงกำเริบ”
description: "ช่วงน้ำท่วม หลายคนไม่ได้เครียดแค่น้ำเข้าบ้าน แต่ลำไส้ก็เหมือนจะประท้วงไปด้วย เข้าห้องน้ำลำบาก ต้องกลั้นอุจจาระ อาหารก็ไม่ค่อยได้เลือก กินแต่ของสำเร็จรูป เค็มจัด มันจัด จนสุดท้าย “ริดสีดวง” ที่เคยเงียบ ๆ ก็กลับมากำเริบ หรือคนที่เคยถ่ายปกติดี ๆ ก็เริ่มท้องผูก เจ็บ เกร็งเวลาถ่ายมากขึ้น บทความนี้เลยอยากชวนมาดูว่า ในสถานการณ์น้ำท่วม เราจะเลือก “สารอาหาร” ยังไงให้ช่วยป้องกันหรืออย่างน้อยลดโอกาสที่ริดสีดวงจะกำเริบได้ โดยเน้นของที่ “หาได้จริง” ในสถานการณ์ฉุกเฉิน และอิงจากงานวิจัยทางการแพทย์เป็นหลัก ## **ทำไมช่วงน้ำท่วมถึงเสี่ยงริดสีดวงมากขึ้น?** ปกติสาเหตุหลัก ๆ ที่ทำให้ริดสีดวงกำเริบหรือเกิดใหม่ คือ - ท้องผูก ต้องเบ่งแรง ๆ นาน ๆ…"
url: "https://dragonfishherb.com/docs/foods-to-eat-flood-season-hemorrhoid/"
updated: "2025-12-03"
category: Healthcare
tags:
  - โรคริดสีดวงทวาร
---

# สารอาหารที่ควรกินช่วงน้ำท่วม…เพื่อลดเสี่ยง “ริดสีดวงกำเริบ”

ช่วงน้ำท่วม หลายคนไม่ได้เครียดแค่น้ำเข้าบ้าน แต่ลำไส้ก็เหมือนจะประท้วงไปด้วย เข้าห้องน้ำลำบาก ต้องกลั้นอุจจาระ อาหารก็ไม่ค่อยได้เลือก กินแต่ของสำเร็จรูป เค็มจัด มันจัด จนสุดท้าย “ริดสีดวง” ที่เคยเงียบ ๆ ก็กลับมากำเริบ หรือคนที่เคยถ่ายปกติดี ๆ ก็เริ่มท้องผูก เจ็บ เกร็งเวลาถ่ายมากขึ้น

บทความนี้เลยอยากชวนมาดูว่า ในสถานการณ์น้ำท่วม เราจะเลือก “สารอาหาร” ยังไงให้ช่วยป้องกันหรืออย่างน้อยลดโอกาสที่ริดสีดวงจะกำเริบได้ โดยเน้นของที่ “หาได้จริง” ในสถานการณ์ฉุกเฉิน และอิงจากงานวิจัยทางการแพทย์เป็นหลัก

## **ทำไมช่วงน้ำท่วมถึงเสี่ยงริดสีดวงมากขึ้น?**

ปกติสาเหตุหลัก ๆ ที่ทำให้ริดสีดวงกำเริบหรือเกิดใหม่ คือ

- ท้องผูก ต้องเบ่งแรง ๆ นาน ๆ
- ถ่ายเหลวบ่อย ๆ จนเยื่อบุทวารหนักถูกระคายเคือง
- นั่งหรือนอนนิ่ง ๆ นาน ขยับตัวน้อย
- ดื่มน้ำน้อย ขาดใยอาหาร

ซึ่งช่วงน้ำท่วม ดันเจอครบชุด เช่น

- เข้าห้องน้ำยาก ต้องกลั้นอุจจาระ → ทำให้ก้อนอุจจาระแข็งขึ้น
- กินแต่บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป อาหารกระป๋อง ข้าวขาว → ใยน้อย เค็มจัด
- ดื่มน้ำสะอาดน้อย เพราะกลัวไม่พอ หรือหาน้ำสะอาดไม่ได้
- ขยับตัวน้อย นั่งรอบนเรือ บนที่พักชั่วคราวนาน ๆ

ผลคือ **ท้องผูก + เบ่งแรง + น้ำไม่พอ + ใยอาหารต่ำ** = สภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการที่ริดสีดวงกำเริบมาก ๆ

เพราะฉะนั้น “สารอาหาร” ที่เราควรโฟกัสในช่วงน้ำท่วม จึงมีเป้าหมายหลัก 3 อย่าง

1. ทำให้อุจจาระนุ่ม ขับถ่ายง่าย ไม่ต้องเบ่งแรง
2. ช่วยให้ลำไส้เคลื่อนไหวดีขึ้น
3. สนับสนุนความแข็งแรงของหลอดเลือดและเยื่อบุรอบ ๆ ทวารหนัก

     ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/12/DragonFish_รูปบทความ_สารอาหารที่ควรกินช่วงน้ำท่วม-4.jpg)

## **1. ใยอาหาร (Dietary Fiber) – ด่านแรกในการกันท้องผูกและริดสีดวง**

งานวิจัยหลายฉบับพบว่า **การเพิ่มใยอาหารช่วยลดอาการเจ็บและเลือดออกจากริดสีดวงได้จริง** ทั้งในการศึกษาแบบสุ่มและทบทวนอย่างเป็นระบบ เพราะใยอาหารช่วยเพิ่มปริมาณและความนุ่มของอุจจาระ ทำให้ถ่ายง่าย ไม่ต้องเบ่ง

ใยอาหารแบ่งง่าย ๆ เป็น 2 กลุ่ม

- **ใยอาหารที่ละลายน้ำได้ (soluble fiber)** ช่วยดูดน้ำ กลายเป็นเจลนุ่ม ๆ ทำให้อุจจาระไม่แข็ง เช่น ข้าวโอ๊ต ผลไม้บางชนิด ถั่ว
- **ใยอาหารที่ไม่ละลายน้ำ (insoluble fiber)** เพิ่ม “ก้อน” ให้อุจจาระ ช่วยให้การเคลื่อนไหวของลำไส้เป็นจังหวะ เช่น รำข้าว ผักใบเขียว

### **แหล่งใยอาหารที่ “หาได้ง่าย” ช่วงน้ำท่วม**

พยายามเลือกของที่เก็บง่าย ไม่เสียง่าย และมักจะมีในถุงยังชีพหรือซูเปอร์ช่วงฉุกเฉิน เช่น

- **กล้วยน้ำว้า** – หาง่าย เก็บได้ 1–2 วัน ให้ทั้งใยอาหารและโพแทสเซียม ช่วยให้ลำไส้ทำงานดีขึ้น
- **มะละกอสุก / ฝรั่ง / ส้มเขียวหวาน** – ช่วยเพิ่มใยอาหาร + วิตามินซี
- **ข้าวกล้องหรือข้าวผสมธัญพืช (ถ้ามีให้เลือก)** – ดีกว่าข้าวขาวล้วนอย่างน้อยก็เพิ่มใยอาหาร
- **ถั่วกระป๋อง (ถั่วแดง ถั่วดำ ถั่วลูกไก่ ฯลฯ)** – ล้างน้ำเกลือออกก่อน จะได้ลดโซเดียม
- **ธัญพืช/เมล็ดพืชเล็ก ๆ ที่พกง่าย** เช่น งาดำคั่ว เมล็ดแฟลกซ์ เมล็ดเจีย
   (แช่น้ำให้พองก่อน จะช่วยให้ออกฤทธิ์ได้ดีและไม่ระคายลำไส้)

ทิป : ถ้าเพิ่มใยอาหารมากขึ้น **ต้องดื่มน้ำให้พอ** ไม่อย่างนั้นใยอาหารจะดูดน้ำในลำไส้จนแข็ง ทำให้ท้องผูกกว่าเดิม

     ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/12/DragonFish_รูปบทความ_สารอาหารที่ควรกินช่วงน้ำท่วม-2.jpg)

## **2. น้ำและเกลือแร่ – อย่าป้องกันริดสีดวงด้วยการ “ดื่มน้ำน้อย”**

ภาวะขาดน้ำเป็นปัจจัยเสี่ยงสำคัญของท้องผูก หลายงานวิจัยชี้ว่า การขาดน้ำหรือจำกัดน้ำดื่ม ทำให้การเคลื่อนไหวของลำไส้ช้าลงและเพิ่มโอกาสท้องผูกได้จริง

แต่ปัญหาช่วงน้ำท่วมคือ “น้ำสะอาด” หาได้ยาก จึงต้องวางแผนใช้ให้คุ้มและปลอดภัย

### **แนวทางดื่มน้ำช่วงน้ำท่วมเพื่อลดเสี่ยงท้องผูก**

- **ถ้าเป็นไปได้ ให้ดื่มน้ำสะอาด 1.5–2 ลิตร/วัน** (แล้วแต่โรคประจำตัว เช่น โรคหัวใจ ไต – ควรเช็กกับแพทย์)
- เลือก **น้ำดื่มบรรจุขวด / น้ำต้มสุก / น้ำจากเครื่องกรองที่ปลอดภัย**
- หากมีผงเกลือแร่หรือสปอร์ตดริงก์
  - จิบระหว่างวันได้ โดยเฉพาะถ้าต้องอยู่กลางแดดหรือเสียเหงื่อมาก
  - แต่ไม่ควรดื่มหวานจัด เพราะน้ำตาลสูงอาจทำให้ถ่ายเหลวและน้ำตาลในเลือดพุ่ง

หลีกเลี่ยงการดื่มแต่น้ำหวาน น้ำอัดลม ชาเย็น กาแฟเย็นแทนน้ำเปล่า เพราะอาจยิ่งทำให้ปัสสาวะบ่อยและเสียสมดุลน้ำในร่างกาย

     ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/12/DragonFish_รูปบทความ_สารอาหารที่ควรกินช่วงน้ำท่วม-3.jpg)

## **3. โปรไบโอติก & พรีไบโอติก – ดูแลจุลินทรีย์ลำไส้ให้ถ่าย “ลื่น” ขึ้น**

แม้จะไม่ได้รักษาริดสีดวงโดยตรง แต่การมี **จุลินทรีย์ดี ๆ ในลำไส้** ช่วยให้การขับถ่ายเป็นจังหวะ ลดโอกาสท้องผูกหรือลำไส้แปรปรวน ซึ่งเป็นตัวกระตุ้นริดสีดวง งานวิเคราะห์รวมหลายการศึกษาชี้ว่า

- โปรไบโอติกบางสายพันธุ์ช่วย **เพิ่มความถี่ของการขับถ่ายและลดเวลาที่อุจจาระค้างในลำไส้** เมื่อเทียบกับกลุ่มควบคุม

### **แหล่งโปรไบโอติกที่เข้าถึงได้ช่วงน้ำท่วม**

- **โยเกิร์ตรสธรรมชาติ (ไม่หวานจัด)**
- **นมเปรี้ยว / เครื่องดื่มหมักที่มีจุลินทรีย์มีชีวิต** (แต่ควรระวังคนที่ท้องเสียง่าย)
- ถ้ามีโอกาสพก **โปรไบโอติกแบบเม็ดหรือผง** ก็เป็นอีกตัวเลือกหนึ่ง

ส่วน **พรีไบโอติก** คือ “ใยอาหารที่เป็นอาหารของจุลินทรีย์ดี” เช่น

- กล้วยดิบหรือกล้วยห่าม
- หัวหอม กระเทียม (ถ้ามีในอาหาร)
- ธัญพืชไม่ขัดสี

ช่วงน้ำท่วมเราอาจเลือกได้ไม่มาก แต่แค่พยายาม “มีผลไม้ + ใยอาหาร + นมหมัก/โยเกิร์ต” วันละครั้ง ก็ถือว่าช่วยลำไส้ได้พอสมควร

     ![](https://dragonfishherb.com/wp-content/uploads/2025/12/DragonFish_รูปบทความ_สารอาหารที่ควรกินช่วงน้ำท่วม-4.jpg)

## **4. วิตามินซี & ฟลาโวนอยด์ – ช่วยดูแลหลอดเลือดรอบทวารหนัก**

ริดสีดวงเกี่ยวข้องกับการโป่งพองของหลอดเลือดดำรอบทวารหนัก เพราะฉะนั้นสารอาหารที่ช่วยดูแลผนังหลอดเลือด ก็มีบทบาททางอ้อมต่อการลดอาการ

กลุ่มที่ถูกพูดถึงบ่อย คือ **ฟลาโวนอยด์ในส้ม/มะนาว** เช่น **diosmin, hesperidin**

- มีรายงานการศึกษาแบบสุ่มที่ใช้ฟลาโวนอยด์ผสม (diosmin, troxerutin, hesperidin) ในผู้ป่วยริดสีดวงเฉียบพลัน พบว่าช่วยลดปวด บวม และเลือดออกได้เร็วขึ้นเมื่อเทียบกับกลุ่มควบคุม

แม้ในชีวิตประจำวันเราจะไม่ได้กินเป็นรูปยา แต่
 **การทานผลไม้รสเปรี้ยวและผักผลไม้หลากสี** ก็ช่วยให้ร่างกายได้รับฟลาโวนอยด์และวิตามินซีที่ช่วยเสริมความแข็งแรงของหลอดเลือดและเนื้อเยื่อ

### **แหล่งวิตามินซีและฟลาโวนอยด์ที่หาได้ง่าย**

- ส้ม มะนาว ส้มโอ
- ฝรั่ง มะละกอ พริกหวาน ผักใบเขียวเข้ม
- ถ้ามีโอกาสเสริมเป็นวิตามินซีเม็ด (ในกลุ่มที่ไม่มีข้อห้าม) ก็อาจช่วยได้ แต่ไม่จำเป็นสำหรับทุกคน

หมายเหตุ: ไม่ได้แปลว่า “กินส้มแล้วริดสีดวงหาย” แต่เป็นการช่วยดูแลพื้นฐานของหลอดเลือดและเนื้อเยื่อร่วมกับการดูแลอื่น ๆ

## **5. แร่ธาตุบางชนิด: แมกนีเซียม & โพแทสเซียม**

- **แมกนีเซียม** ในรูปแบบบางชนิด (เช่น เกลือแร่ที่มีแมกนีเซียม) มีฤทธิ์ช่วยดึงน้ำเข้าในลำไส้ ทำให้อุจจาระนุ่มขึ้น ซึ่งในงานทบทวนเกี่ยวกับภาวะขาดน้ำก็กล่าวถึงบทบาทของน้ำแร่ที่มีแมกนีเซียมซัลเฟตในการช่วยการขับถ่าย
- **โพแทสเซียม** ช่วยให้กล้ามเนื้อ (รวมถึงกล้ามเนื้อลำไส้) ทำงานเป็นจังหวะดีขึ้น พบมากในกล้วย น้ำมะพร้าว ผักใบเขียว

อย่างไรก็ตาม ถ้ามีโรคไต หัวใจ เตรียมตัวตั้งครรภ์ หรือกินยาขับปัสสาวะ ควรระวังการเสริมแร่ธาตุเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์

 

## **6.อะไรที่ควร “ลด” ถ้าไม่อยากให้ริดสีดวงกำเริบหนัก**

ในสถานการณ์น้ำท่วมเราอาจเลี่ยงไม่ได้ 100% แต่อย่างน้อยพยายาม “ลดความถี่” หรือ “ลดปริมาณ”

1. **อาหารเค็มจัด** เช่น บะหมี่กึ่งสำเร็จรูปใส่เครื่องทุกซอง ปลาเค็ม ไส้กรอกเค็ม ๆ
   - โซเดียมสูงทำให้ร่างกายเก็บน้ำในเนื้อเยื่อ แต่ไม่ได้ช่วยเพิ่มน้ำในลำไส้
2. **อาหารมันจัด ของทอด** – ทำให้ลำไส้ทำงานหนัก บางคนอาจถ่ายเหลว ตามด้วยระคายเคืองรอบทวารหนัก
3. **หวานจัด** – น้ำอัดลม น้ำหวาน ชานม น้ำตาลสูงอาจทำให้ถ่ายเหลวในบางคน แล้วเกิดการระคายเคือง
4. **การกลั้นอุจจาระเป็นนิสัย** – เพราะกลัวห้องน้ำไม่สะอาดหรือไม่สะดวก จนก้อนอุจจาระแข็ง เบ่งยาก
5. **การนั่งหรือนอนเฉย ๆ นานเกินไป** – ลองเปลี่ยนอิริยาบถ เดินเหยียบย่ำ ยืดตัวเบา ๆ ทุก ๆ 1–2 ชั่วโมง ถ้าพื้นที่เอื้อ
    

สำหรับรสจัด ๆ เช่น เผ็ด เปรี้ยว

- ไม่ได้มีหลักฐานว่าทำให้ “เกิด” ริดสีดวงโดยตรง

แต่ในคนที่มีริดสีดวงอยู่แล้ว อาหารเผ็ดหรือเปรี้ยวจัดบางคนจะรู้สึกแสบ ขณะถ่ายหรือหลังถ่ายได้ง่าย
 จึงอาจต้องสังเกตตัวเองและลดระดับตามอาการ

## **7. ทริคเสริม: ไม่ใช่แค่ “กินอะไร” แต่ “จัดจังหวะชีวิต” ยังไง**

แม้จะโฟกัสเรื่องอาหาร แต่สิ่งเหล่านี้สำคัญไม่แพ้กัน

- **พยายามถ่ายเวลาเดิมทุกวัน** เช่น หลังอาหารเช้า เมื่อมีแรงกดจากลำไส้ใหญ่ตามธรรมชาติ
- **ได้ปวดแล้วอย่าฝืนกลั้น** ถ้าเห็นว่าห้องน้ำพอใช้ได้
- **จัดพื้นที่ถ่ายให้รู้สึกปลอดภัยและผ่อนคลายที่สุดเท่าที่ทำได้**
- **หมั่นขยับตัว** แม้จะเป็นแค่ยืดเหยียด แขน ขา หมุนตัวบนที่นั่ง
- ถ้ามีอาการ **เลือดสดออกทางทวารหนัก ปวดตุบ ๆ หรือติ่งเนื้อโผล่และปวดมาก** ควรหาทางพบแพทย์เมื่อมีโอกาส ไม่ควรคิดว่าเป็นแค่ริดสีดวงเสมอไป เพราะอาจมีโรคอื่นซ่อนอยู่ได้

## **สรุป**

ช่วงน้ำท่วมเราอาจเลือกอาหารได้น้อยกว่าปกติ แต่ยังสามารถ “วางหมากเรื่องสารอาหาร” เพื่อช่วยลดโอกาสริดสีดวงกำเริบได้ โดยเน้น 4 แกนหลัก

1. **ใยอาหาร + น้ำให้พอ** → อุจจาระนุ่ม ถ่ายง่าย ไม่ต้องเบ่ง
2. **โปรไบโอติก + พรีไบโอติก** → ช่วยให้ลำไส้เคลื่อนไหวเป็นจังหวะ ลดท้องผูก
3. **วิตามินซีและฟลาโวนอยด์จากผักผลไม้** → สนับสนุนความแข็งแรงของหลอดเลือด
4. **ลดอาหารเค็มจัด มันจัด หวานจัด และหลีกเลี่ยงการกลั้นอุจจาระ**

การดูแลเรื่องอาหารในสถานการณ์วิกฤต ไม่ได้ช่วยแค่ลดเสี่ยงริดสีดวงเท่านั้น แต่ยังช่วยรักษาพลังงาน ภูมิคุ้มกัน และกำลังใจให้เราผ่านช่วงน้ำท่วมไปได้แบบเจ็บตัวน้อยที่สุด เท่าที่จะทำได้

## **แหล่งอ้างอิง **

1. Alonso-Coello P, et al. *Fiber for the treatment of hemorrhoids complications: a systematic review and meta-analysis.* Am J Gastroenterol. 2006.[PubMed](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/16405552/?utm_source=chatgpt.com)
2. Moesgaard F, et al. *High-fiber diet reduces bleeding and pain in patients with hemorrhoids: a double-blind trial of Vi-Siblin.* Dis Colon Rectum. 1982.[PubMed](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/6284457/?utm_source=chatgpt.com)
3. Arnaud MJ. *Mild dehydration: a risk factor of constipation?* Eur J Clin Nutr. 2003.[PubMed](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/14681719/?utm_source=chatgpt.com)
4. Liska D, et al. *Narrative Review of Hydration and Selected Health Outcomes.* Nutrients. 2019.[MDPI](https://www.mdpi.com/2072-6643/11/1/70?utm_source=chatgpt.com)
5. Dimidi E, et al. *The effect of probiotics on functional constipation in adults: a systematic review and meta-analysis.* Am J Clin Nutr. 2014.[ScienceDirect](https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0002916523047895?utm_source=chatgpt.com)
6. Mora NG, et al. *Effectiveness of Probiotics in Patients With Constipation: A Meta-Analysis.* 2024.[PMC](https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10854359/?utm_source=chatgpt.com)
7. Giannini I, et al. *Flavonoids mixture (diosmin, troxerutin, hesperidin) in the treatment of acute hemorrhoidal disease.* Tech Coloproctol. 2015.[PubMed+1](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25893991/?utm_source=chatgpt.com)
8. สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา กระทรวงสาธารณสุข. เอกสารความรู้เรื่องยา Antihaemorrhoidal preparations ชนิดรับประทาน และผลิตภัณฑ์ฟลาโวนอยด์สำหรับริดสีดวงทวาร.